با شرکت غرفه سازی دهناد متخصص در زمینه غرفه سازی و ساخت غرفه نمایشگاهی در داخل و خارج از کشور در این مطلب با موضوع تاریخچه برپایی نمایشگاه ایران و جهان همراه شوید.
صنعت نمایشگاه از گذشته تا به امروز مسیر پر فراز و نشیب و جذابی طی کرده است. در گذشته معامله به روش مبادله کالا به کالا انجام می شد. یعنی هر فرد با توجه به ارزش کالایی که دریافت می کرد کالایی با همان ارزش به طرف معامله خود می داد. در ایام قدیم امکانات لازم برای برطرف کردن نیازهای روزمره مردم وجود نداشت. و دسترسی به افرادی که بتوانند احتیاجات مردم را برطرف کنند بسیار سخت بود.
به همین دلیل به مرور زمان کسانی که کالاهای مختلفی را ارائه می دادند در محل هایی در مرکز شهر جمع می شدند و کالاهایی که نیاز داشتند را با کالاهایی که به دردشان نمیخورد تعویض می کردند.
از بررسی تاریخچه برپایی نمایشگاه چنین برمی آید که نمایشگاه به شیوه سنتی قبل از دوران پیدایش سکه هم برگزار می شده است. در واقع یکی از دلایلی که موجب پیدایش سکه در جهان شد همین دورهمیهای مردمی برای مبادلات کالا یا به اصطلاح امروزی برپایی نمایشگاه بود.
رفته رفته با گذشت زمان گردهمایی های صاحبین کالا نیز تغییر شکل پیدا کرد. تا به امروز که به شکل برپایی غرفه های نمایشگاهی پیشرفته رسیده است. تا قبل از سال ۱۹۵۱ میلادی در سرتاسر دنیا نمایشگاه های مختلفی در موضوعات متنوع برگزار می می شد. هر کدام از این نمایشگاه ها به ارائه خدمات و کالاهای خاصی اختصاص داده شده بود و از اعتبار لازم در میان مردم برخوردار بود.
سرانجام اولین نمایشگاه بین المللی در سال ۱۸۵۱ در کریستال پالاس لندن در پارکی به نام هاید برگزار شد. در این نمایشگاه جهانی که در پایتخت انگلستان برگزار می شد ۱۴۰۰ غرفه نمایشگاهی از شرکت های بین المللی در سرتاسر دنیا حضور داشتند.
علاوه بر انگلستانی ها، این رویداد به عنوان نخستین نمایشگاه جهانی مورد توجه بسیاری از مردم در سرتاسر دنیا قرار گرفت. به طوری که بازدیدکنندگان این نمایشگاه بیش از چند میلیون نفر برآورد شد.

ایران نیز یکی از غرفه داران اولین نمایشگاه جهانی در لندن به شمار می رفت که در غرفه ای به مساحت ۹۲ متر مربع خدمات خود را به بازدیدکنندگان ارائه می داد.
تاثیر جهانی و بین المللی نمایشگاه لندن، شیوه سنتی برپایی نمایشگاه در آمریکا را نیز تغییر داد. به طوری که یک سال بعد یعنی در سال ۱۸۵۲ اولین نمایشگاه بین المللی آمریکا در نیویورک برپا شد. پس از آن نمایشگاه های مختلفی در سراسر دنیا از جمله نقاط مختلف اروپا برگزار گردید. در هر رویداد تلاش می شد نمایشگاه از لحاظ دیزاین غرفه های نمایشگاهی و کیفیت ارائه خدمات و کالاها نسبت به نمایشگاه قبلی کارنامه درخشان تری داشته باشد. به همین دلیل در طول زمان های مختلف در هر دوره برپایی نمایشگاه، ظاهر و نحوه سازه های نمایشگاهی دستخوش تغییرات جدیدی می شد.
البته در آن زمان ها ایده ساخت غرفه نمایشگاهی به صورت مستقل و جدا از هم مطرح نبود. پیشنهاداتی که برای برپایی غرفه نمایشگاهی به صورت قطعات و فضاهای جدا از هم ارائه میشد نیز مشکلات زیادی در پی داشت و با مقاومت های زیادی از طرف نهادهای مختلف روبرو میشد.
اما به مرور زمان این ایده جای خود را در صنعت ساخت و ساز نمایشگاهی پیدا کرد و موجب تحولی بزرگ در صنعت غرفه سازی و نحوه برپایی نمایشگاه های بین المللی شد. به طوری که تا به امروز نمایشگاه های زیادی در قالب تعداد زیادی غرفه مدرن و با بهره گیری از تکنولوژی های روز دنیا برپا شده است.
سالن نمایشگاهی که در سال ۱۸۸۹ در پاریس فرانسه برگزار شد یکی از نمونه های ماندگار تاثیر تکنولوژی و فناوری در نحوه برگزاری نمایشگاه های بین المللی به شمار می رود. مهندسی به نام ایفل در ابتدا قصد داشت طرح برج ایفل را به نمایش عموم بگذارد. اما افراد زیادی با او مخالفت کردند و این طرح تا سال های سال دست نخورده باقی ماند. برخی اعتقاد داشتند که اجرای طرح برج ایفل ممکن است قدمت تاریخی شهر فرانسه را تهدید کند.
پس از مدتی ایفل به این نتیجه رسید که تنها از طریق ارائه طرح برج ایفل در قالب نمایشگاه می تواند ایده خود را عملی کند. بنابراین سرانجام برج ایفل در ابتدای محوطه نمایشگاه پاریس در سال ۱۸۰۹ ساخته و در پشت برج، نمایشگاه پیشرفته ای برگزار شد.
برپایی نمایشگاه به روند توسعه و پیشرفت خود روزبهروز ادامه می داد. کشورهای مختلف از گوشه و کنار دنیا نیز خود را به این صحنه رسانده بودند و با برپایی نمایشگاه های داخلی و خارجی سعی می کردند خدمات، ایده ها و دستاوردهای خود را به شیوه ای نوین تر ارائه دهند. اما در هر حال برگزاری نمایشگاه نیاز به قوانین و مقررات و تدابیر خاصی داشت. همچنین وجود متخصصان و مشاوران در صحنههای برپایی نمایشگاه برای تداوم این حرکت اقتصادی و تاثیر آن بر رونق کسب و کارها امری ضروری محسوب می شد.
به همین دلیل بعد از تلاش و رایزنی های متعدد نمایشگاه های بین المللی در دهه ۲۰ میلادی از جمله بوداپست، بروکسل، فرانکفورت، میلان، پاریس، کلن و… در سال ۱۹۲۵ اتحادیه نمایشگاه های بین المللی پایه گذاری شد. این اتحادیه رویکردی کاملاً غیر سیاسی داشت. و با اهداف افزایش کیفیت و بهرهوری برگزاری نمایشگاه ها، تدوین مقررات برگزاری نمایشگاه های بین المللی، روش های مختلف برگزاری نمایشگاه، بر پایی دوره های آموزشی و غیره شکل گرفت.
این سازمان کمیته های مختلفی را در درون خود برای پیشبرد اهداف و آرمان های سازمان تشکیل داد و تا به امروز نیز به فعالیت خود ادامه می دهد. در ایران نیز شرکت سهامی نمایشگاه های بین المللی ج.ا. و بعد از آن شرکت های نمایشگاهی مشهد، تبریز، شیراز، اصفهان و کیش به عضویت این اتحادیه در آمدند.
تاریخچه برپایی نمایشگاه در ایران به زمان حکومت ناصرالدین شاه برمی گردد. ناصرالدین شاه برای اولین بار در نمایشگاهی در کشور اتریش در سال ۱۲۴۸ حضور یافت. بعد از بازدید و با توجه به تاثیراتی که نمایشگاه اتریش در دیدگاه او داشت تصمیم گرفت در ایران نیز محلی را به برگزاری نمایشگاه اختصاص دهد.
بعد از این رویداد، همان طور که عنوان شد اولین نمایشگاهی که ایرانیان در آن حاضر شدند نمایشگاه بین المللی لندن در سال ۱۸۵۱ بود. این تجربه بسیار ارزشمندی برای ایرانیان و صاحبان صنایع در کشور محسوب می شد. غرفه داران ایرانی در این نمایشگاه محصولاتی از جمله صنایع دستی، خشکبار ایرانی و پارچه های قلمکاری را در معرض دید بازدیدکنندگان قرار دادند.
اولین شرکت سهامی نمایشگاه بین المللی تهران در سال ۱۳۴۸ در خیابان ولیعصر شمالی سازمان صدا و سیما تاسیس شد. این شرکت شامل ۲۵ کارمند و تشکیلات مختلفی از جمله معماران، مهندسان شهرسازی، مشاوران و سایر کارمندان بود. فعالیت این شرکت با هدف ارائه خدمات و ساخت سالن ها و غرفه های نمایشگاهی در محل فعلی نمایشگاه بین المللی تهران شکل گرفت.
اولین رویداد برگزار شده در نمایشگاه بین المللی تهران مربوط به دومین نمایشگاه بین المللی آسیایی می باشد که در آبان سال ۱۳۴۸ رخ داد. در این نمایشگاه ۳۳ کشور مختلف از ۵ قاره دنیا حضور داشتند و با هدف ارائه صنایع و کالاهای مختلف برگزار شد. این نمایشگاه به دلیل استفاده از شیوههای مدرن برپایی نمایشگاه، برخورداری از سازه ای زیبا و مدرن و استفاده از تجهیزات به روز تاثیرات مثبت و موفقیت آمیزی بر صنعت نمایشگاه ایران در سطح بینالمللی گذاشت.
با افتتاح نمایشگاه بین المللی، ایران وارد عرصه جدیدی از صنعت نوین برپایی نمایشگاه شد. بعد از آن توانست در رویداد جهانی اکسپو در اوزاکا ژاپن در سال ۱۹۷۷ حضور پیدا کند. حضور در این نمایشگاه صنعت کاران ایرانی را با تجربیات بینظیری در زمینه چگونگی برپایی نمایشگاه های داخلی و خارجی آشنا کرد. در این حضور چهار ماهه ایران در کشور ژاپن، طرح اولیه نمایشگاه سالانه با موضوع نمایشگاه بین المللی بازرگانی تهران کلید خورد.
بعد از آن نمایشگاه بین المللی بازرگانی تهران در دو دوره برگزار شد و مورد استقبال کشورهای مختلفی از سرتاسر دنیا قرار گرفت. اجرای موفقیت آمیز این نمایشگاه موجب شد نمایشگاه بین المللی بازرگانی تهران به عضویت اتحادیه نمایشگاه های جهانی در آید و صنعت نمایشگاهی کشور را وارد عرصه جدیدی از پیشرفت کند.
به مرور زمان با افزایش صنایع مختلف و تخصصی شدن موضوعات نمایشگاهی تصمیم بر آن شد که این نمایشگاه به شیوه ای دیگر به کار خود ادامه دهد. بنابراین بعد از بیش از 20 سال دوره متوالی، فعالیت اصلی نمایشگاه متوقف گردید. به دلیل فرسودگی سالن ها و امکانات مجموعه از سال ۱۳۴۷ سال ۱۳۶۹ اقدامات لازم جهت ساخت سالن های جدید و بازسازی سالن های قدیمی انجام شد. از آن سال تاکنون نمایشگاه های معتبری مانند نفت و گاز و پتروشیمی، حمل و نقل، ماشین آلات کشاورزی و غیره در در آن مکان برگزار شد و تا به امروز نیز ادامه دارد.
در این مقاله به تاریخچه برپایی نمایشگاه در ایران و جهان پرداخته شد. امیدوارم توانسته باشیم اطلاعات مفیدی را در اختیار شما عزیزان قرار دهیم.